Rusya
Doğu Avrupa'dan Büyük Okyanus kıyılarına kadar on bir zaman dilimini kat eden Rusya Federasyonu, 17 milyon kilometrekareyi aşan yüzölçümüyle yeryüzünün en geniş ülkesidir. Kuzeybatıda Norveç ve Finlandiya'dan doğuda Kuzey Kore'ye kadar uzanan on dört kara komşusuyla Avrasya kıtasının devasa kuzey yarısını kaplar. Baltık Denizi ve Arktik Okyanusu'ndan Karadeniz, Hazar ve Pasifik kıyılarına uzanan bu muazzam kara kütlesi, gezegenin en geniş ormanlarını ve tatlı su rezervlerini barındırır. Tarihsel ve iktisadi kalbi olan Avrupa Rusyası'nın merkezinde, Moskova Nehri havzasında başkent Moskova yükselir.
Rusya'nın Yeryüzü Şekilleri ve Coğrafi Konumu
Rusya topoğrafyası batıdan doğuya basamaklanan devasa yer şekli kuşaklarından meydana gelir. Avrupa kesimini kaplayan dalgalı Doğu Avrupa Ovası, doğuda Avrupa ile Asya'nın geleneksel sınırı kabul edilen ve 1.895 metrelik Narodnaya doruğuna ulaşan aşınmış Ural Dağları ile kesilir. Ural'ın ötesinde, dünyanın en geniş ve kesintisiz alüvyal düzlüğü olan, bataklık ve nehir labirentleriyle kaplı Batı Sibirya Ovası uzanır.
Yenisey Nehri'nin doğusuna geçildiğinde arazi, derin kanyonlarla yarılmış eski bir bazalt kalkanı olan Orta Sibirya Platosu'na yükselir; daha doğuda ise Pasifik Ateş Çemberi'nin genç ve sarp silsileleri başlar. Kamçatka Yarımadası'ndaki Klyuçevskaya Sopka gibi onlarca aktif stratovolkan kıtanın doğu ucunu şekillendirir. Ülkenin güney sınırında, Kafkas Dağları üzerinde yükselen 5.642 metrelik çift konili Elbruz Dağı ise hem Rusya'nın hem de tüm Avrupa kıtasının en yüksek zirvesidir.
Haritadaki Yeri
Rusya: İklim ve Sular
Rusya'da İklim
Muazzam yüzölçümü ve denizel etkilerden yoksun devasa iç kesimleri nedeniyle ülkede aşırı karasal iklim koşulları egemendir. Kuzeyden güneye doğru kutup çölü, tundra, uçsuz bucaksız tayga iğne yapraklı ormanları, karma yapraklı ormanlar ve güneydeki verimli çernozyom bozkırları olmak üzere birbirini izleyen geniş biyom kuşakları uzanır.
Arktik kıyılardan iç Sibirya'ya kadar uzanan toprakların yarıdan fazlası yıl boyu çözülmeyen donmuş toprak (permafrost) tabakasıyla kaplıdır. Kış aylarında Sibirya üzerinde kurulan devasa antisiklon (yüksek basınç), sıcaklıkların eksi 60 derecelere kadar indiği Oymyakon ve Verhoyansk gibi dünyanın en soğuk yerleşimlerini yaratır. Buna karşılık Avrupa Rusyası'nda dört mevsim belirgin yaşanırken, güney bozkırlarında yazlar oldukça sıcak ve kurak geçer.
Rusya'nın Hidrografyası
Rusya, dünyanın en görkemli nehir ağlarına ve tatlı su havzalarına sahiptir. Avrupa Rusyası'nın can damarı olan 3.530 kilometrelik Volga Nehri, Valday Tepeleri'nden doğup Hazar Denizi'ne dökülerek kıtanın en uzun akarsuyu unvanını taşır. Sibirya'yı güneyden kuzeye kateden devasa nehirler; Ob-İrtiş, Yenisey ve 4.290 kilometreyi aşan Lena, Arktik Okyanusu'na boşalır; bu nehirlerin güney kesimleri baharda erirken kuzey ağızlarının buz tutmuş kalması, her yıl Batı Sibirya'da dünyanın en büyük taşkın bataklıklarını yaratır.
Sibirya'nın güneyindeki tektonik bir yarıkta yer alan Baykal Gölü, 1.642 metrelik derinliğiyle dünyanın en derin ve en eski gölüdür; yeryüzündeki donmamış sıvı tatlı suyun yaklaşık beşte birini tek başına barındıran eşsiz bir biyolojik sığınaktır.
Rusya: Yönetim ve Nüfus
Yönetim Biçimi ve Statüsü
Rusya, Federal yarı-başkanlık cumhuriyeti yapısına sahiptir. Resmî dil: Rusça.
