Kolombiya
Güney Amerika'nın kuzeybatı köşesinde yer alan Kolombiya, kıtada hem Karayip Denizi'ne hem de Büyük Okyanus'a kıyısı olan tek ülkedir. Ülke, Ekvador sınırından giren And Dağları'nın üçe çatallanarak oluşturduğu sarp kordilyeralar ile doğudaki uçsuz bucaksız ova ve ormanlar arasında çarpıcı bir coğrafi bölünme gösterir. Bu keskin yer şekli yapısı, Kolombiya'yı beş belirgin doğal bölgeye ayırır: And dağlık kuşağı, Karayip kıyı düzlükleri, Pasifik yağmur ormanları, doğudaki Orinoco savanları (Llanos) ve güneydeki Amazon havzası. Nüfusun ve ekonomik üretimin büyük bölümü, elverişli iklim sunan yüksek And vadilerinde yoğunlaşmıştır.
Kolombiya'nın Yeryüzü Şekilleri ve Coğrafi Konumu
Kolombiya Andları; Batı (Occidental), Orta (Central) ve Doğu (Oriental) olmak üzere üç paralel kordilyera halinde kuzeye uzanır. Bunların en yükseği ve volkanik açıdan en aktifi olan Orta Kordilyera, 5.364 metrelik Nevado del Huila ve 5.321 metrelik Nevado del Ruiz gibi buzullarla taçlanmış aktif volkanları barındırır.
Bu sıradağları birbirinden ayıran tektonik çöküntü oluklarında, ülkenin can damarı olan Magdalena ve Cauca nehir vadileri akar. Karayip kıyısında ise ana And zincirinden tamamen bağımsız biçimde doğrudan denizden yükselen Sierra Nevada de Santa Marta kütlesi yer alır; 5.700 metreyi aşan Cristóbal Colón ve Simón Bolívar ikiz zirveleriyle dünyanın denize en yakın en yüksek kıyı sıradağıdır.
Doğu Kordilyera'nın ardında Orinoco Havzası'na ait Llanos savan düzlükleri başlar; güney kesim ise yoğun Amazon yağmur ormanlarıyla kaplıdır. Batıda Büyük Okyanus kıyısı boyunca uzanan Chocó alçak arazisi ise sık bataklık ve orman örtüsüyle kaplıdır.
20 Temmuz 1810'da İspanya'ya karşı mücadele başladı (resmî millî gün); tam bağımsızlık 1819.
Haritadaki Yeri
Kolombiya: İklim ve Sular
Kolombiya'da İklim
Ekvator çizgisine çok yakın konumu nedeniyle Kolombiya'da yıllık sıcaklık farkları son derece düşüktür; iklimi belirleyen ana mekanizma dikey yükseklik basamaklarıdır. Deniz seviyesinden 900 metreye kadar olan sıcak kuşakta (tierra caliente) tropikal sıcaklık ve nem egemendir.
900 ila 1.980 metre arasındaki ılıman kuşak (tierra templada), Medellín'in de yer aldığı dünyaca ünlü Kolombiya kahve kuşağını barındırır. 1.980 ila 3.500 metre arasındaki serin kuşakta (tierra fría) ise 2.640 metre rakımlı başkent Bogotá yer alır. 3.000 metrenin üzerinde ağaç sınırının sona erdiği páramo kuşağı başlar; bu sisli ve soğuk yüksek çayırlar devasa su tutma kapasiteleriyle kentsel içme suyu ağlarının doğal sigortasıdır.
Yağış dağılımı olağanüstü tezatlar barındırır: Pasifik kıyısındaki Chocó bölgesi, nemli okyanus rüzgarlarının dağlara çarpmasıyla yılda 7.000 ila 13.000 milimetre yağış alarak gezegenin en ıslak sahalarından biri olurken, kuzeydoğudaki La Guajira Yarımadası kaktüslerle kaplı yarı kurak bir çöldür.
Kolombiya'nın Hidrografyası
Ülkenin ana su yolu olan Magdalena Nehri, And Dağları'ndan doğup yaklaşık 1.528 kilometre boyunca kuzeye akar ve Karayip Denizi'ne dökülür; Batı ile Orta kordilyeralar arasından süzülen en büyük kolu Cauca ile birlikte Kolombiya tarihinin ve ticaretinin geleneksel omurgasını oluşturur.
Pasifik havzasında, Chocó'nun aşırı yağışlarıyla beslenen Atrato ve San Juan nehirleri, uzunluklarına kıyasla şaşırtıcı derecede devasa su hacimleri taşır.
Doğu ve güneyde ise Guaviare ve Meta nehirleri Orinoco sistemine, güneydeki Caquetá ve Putumayo nehirleri ise Amazon Havzası'na bol su taşıyan sınır aşan akarsulardır.
Kolombiya: Yönetim ve Nüfus
Yönetim Biçimi ve Statüsü
Kolombiya, Üniter başkanlık cumhuriyeti yapısına sahiptir. Resmî dil: İspanyolca.
