Gabon
Gine Körfezi kıyısında ekvator çizgisi üzerinde yer alan Gabon; topraklarının yüzde seksenini aşan balta girmemiş yoğun yağmur ormanları, zengin akarsu havzaları ve kıyı lagünleriyle Afrika'nın ekolojik açıdan en bozulmamış ülkelerinden biridir. Ülkeyi doğudan batıya boydan boya kateden ulu Ogooué Nehri, iç platolardan doğup yağmur ormanlarını aşarak okyanusa ulaşır ve Gabon'un hem ana yaşam koridorunu hem de coğrafi omurgasını oluşturur.
Gabon'un Yeryüzü Şekilleri ve Coğrafi Konumu
Gabon kıyıları güneyde 30 kilometre genişliğinde alçak kumsallar ve lagünlerle başlarken kuzeye doğru 160 kilometreye kadar genişleyen tortul bir ovaya dönüşür. Kıyı düzlüğünün hemen ardından iç kesimlerde 300-600 metre rakımlı aşınmış granit platolar yükselir; güneyde bu yükseltiler Chaillu Masifi ile 1.000 metrenin üzerine çıkar.
Ülkenin doruk noktası ise kuzeydoğuda Kongo Cumhuriyeti sınırına yakın kesimde yükselen 1.070 metrelik Bengoué Dağı'dır. Ogooué Nehri, bu sert kristalin platoları derin kanyonlar ve çağlayanlarla yararak Lambaréné yakınlarında alçalır ve Atlas kıyısında devasa bir deltaya açılır.
17 Ağustos 1960'ta Fransa'dan bağımsız oldu.
Haritadaki Yeri
Gabon: İklim ve Sular
Gabon'da İklim
Yıl boyunca yüksek sıcaklık ve yoğun nemin egemen olduğu klasik bir ekvatoral rejim Gabon iklimini belirler; mevsimler arasındaki sıcaklık farkı 2-3 dereceyi geçmez. Başkent Libreville yıllık yaklaşık 2.850 milimetre yağış alırken, kuzeybatı kıyılarında bu miktar 3.800 milimetrenin üzerine çıkar.
Ekvatoral rejim gereği eylül-aralık ve şubat-mayıs aylarında iki belirgin yağış zirvesi görülür; güneyden sokulan soğuk Benguela Akıntısı ise haziran ile eylül ayları arasında bulutlu fakat yağışsız ve serin bir kurak dönem yaratır.
Gabon'un Hidrografyası
Yaklaşık 1.200 kilometre uzunluğundaki Ogooué Nehri, Ngounié ve İvindo gibi ulu kollarıyla birlikte Gabon topraklarının dörtte üçünden fazlasının sularını toplar; İvindo kolu üzerindeki Kougui ve Mingouli çağlayanları yağmur ormanı içinde muazzam su manzaraları oluşturur. Nehir, Port-Gentil açıklarında geniş mangrov adalarından oluşan bir deltayla okyanusa kavuşur.
Kuzeyde Ntem Nehri Kamerun ve Ekvator Ginesi sınırının bir bölümünü çizerken, güneyde Nyanga Nehri bağımsız bir kıyı havzası meydana getirir. Başkent Libreville ise Ogooué sistemine değil, korunaklı Komo Halici kıyısına kurulmuştur.
Gabon: Yönetim ve Nüfus
Yönetim Biçimi ve Statüsü
Gabon, Başkanlık cumhuriyeti yapısına sahiptir. Resmî dil: Fransızca.
