Haiti
Haiti, Büyük Antiller'deki Hispaniola adasının batıdaki üçte birlik bölümünü kaplar ve doğuda Dominik Cumhuriyeti ile sınır komşusudur. Yerli Taíno dilinde "dağlık ülke" anlamına gelen adının işaret ettiği gibi, topraklarının dörtte üçünden fazlası dik dağ silsileleriyle kaplıdır. Ülke coğrafyası, batıya doğru bir kıskaç gibi açılarak Gonâve Körfezi'ni kucaklayan iki uzun dağlık yarımada — kuzeyde Kuzey Yarımadası, güneyde ise Tiburon Yarımadası — etrafında şekillenmiştir.
Haiti'nin Yeryüzü Şekilleri ve Coğrafi Konumu
Ülke arazisi, Karayip ile Kuzey Amerika levhalarının sınırındaki yatay yönde kayan (doğrultu atımlı) aktif fay hatları boyunca parçalanmış son derece sarp bir araziye sahiptir. Güneydeki Tiburon Yarımadası boyunca uzanan Massif de la Selle üzerindeki 2.680 metrelik Pic la Selle, Haiti'nin en yüksek zirvesidir. Kuzeyde Massif du Nord dağları yükselirken, bu sıradağlar arasında tektonik kökenli Cul-de-Sac Çöküntüsü ve verimli Artibonite Ovası yer alır.
Enriquillo-Plantain Garden fay sistemi, ülke tarihinin en yıkıcı depremlerine sahne olmuştur. Dağlık yamaçlardaki aşırı ormansızlaşma, çıplak kalan dik arazide şiddetli toprak erozyonuna ve derin karstik yarıntılara yol açmıştır.
1 Ocak 1804'te Fransa'dan bağımsız oldu.
Haritadaki Yeri
Haiti: İklim ve Sular
Haiti'de İklim
Dağların rüzgar yönüne göre farklı konumlanması, tropikal iklim içinde keskin yağış tezatları doğurmuştur. Kuzeydoğu alizelerine bakan kuzey kıyıları ve yüksek dağ yamaçları yılda 1.500 ila 2.000 milimetre yağış alırken, dağ sıralarının rüzgar gölgesinde kalan Cul-de-Sac çöküntüsü gibi iç havzalarda yıllık yağış 600 milimetrenin altına düşerek yarı kurak bir ortama dönüşür. Karayip kasırga koridorunda yer alan ülkede orman örtüsünün tahrip edilmiş olması, şiddetli fırtınalarda ani taşkınlara, çamur sellerine ve kitlesel toprak kaymalarına neden olarak doğal riskleri ağırlaştırır.
Haiti'nin Hidrografyası
Ülkenin en önemli can damarı, kaynağını komşu Dominik Cumhuriyeti dağlarından alıp batıya doğru akarak Gonâve Körfezi'ne dökülen yaklaşık 320 kilometrelik Artibonite Nehri'dir; bu akarsu aynı zamanda tüm Hispaniola adasının en uzun nehridir. Nehir üzerindeki Péligre Barajı, Haiti'nin en büyük hidroelektrik santralini barındırır ve aşağı ovadaki pirinç tarlalarını sular. Cul-de-Sac çöküntüsünde yer alan 170 kilometrekarelik Saumâtre Gölü (Étang Saumâtre), denize çıkışı olmayan acı sulu kapalı bir havza olup Amerikan timsahları için önemli bir yaşam alanıdır.
Haiti: Yönetim ve Nüfus
Yönetim Biçimi ve Statüsü
Haiti, Yarı başkanlık cumhuriyeti yapısına sahiptir. Resmî dil: Fransızca, Haiti Kreyolu.
